Trudno wskazać jedną piosenkę, która najlepiej pokazuje talent Eltona Johna. Inaczej działa intymne Your Song, inaczej stadionowe I’m Still Standing, a jeszcze inaczej filmowe Can You Feel the Love Tonight. Zebrałem tu najważniejsze utwory artysty, podaję ich kontekst i podpowiadam, od których nagrań zacząć słuchanie.
Najważniejsze utwory Eltona Johna w jednym zestawieniu
- Najlepszy początek to „Your Song”, „Rocket Man” i „Tiny Dancer”.
- Największy rozkwit kariery przypadł na lata 70., gdy powstały „Bennie and the Jets”, „Daniel” i „Goodbye Yellow Brick Road”.
- Najbardziej energiczne hity to „Crocodile Rock”, „Saturday Night’s Alright for Fighting” i „I’m Still Standing”.
- Najważniejsze ballady obejmują „Sorry Seems to Be the Hardest Word”, „Sacrifice” i „Don’t Let the Sun Go Down on Me”.
- Muzyka filmowa przyniosła mu kolejne pokolenie słuchaczy dzięki „Can You Feel the Love Tonight” i „Circle of Life”.
Od których przebojów Eltona Johna zacząć
Jeśli tworzę krótką playlistę dla osoby, która dopiero poznaje tego artystę, zaczynam od pięciu utworów. To zestaw, który pokazuje jego najważniejsze strony: pianistyczną swobodę, melodyjność, rockową energię i zamiłowanie do dużych, emocjonalnych refrenów.
| Utwór | Co pokazuje | Najlepszy moment na słuchanie |
|---|---|---|
| Your Song | prostotę melodii i szczerość ballady | spokojny wieczór |
| Rocket Man | połączenie popu, rocka i melancholii | samotna podróż lub spacer |
| Tiny Dancer | rozbudowaną aranżację i filmowy nastrój | słuchanie całego albumu |
| Bennie and the Jets | rytm, charyzmę i koncertowy charakter | głośniki lub słuchawki |
| I’m Still Standing | popową przebojowość i taneczną energię | początek dnia |
Your Song pozostaje dla mnie najlepszym wejściem w świat artysty. Piosenka jest prosta, ale nie banalna, a fortepian nie konkuruje z wokalem. Elton John i Bernie Taupin pokazali tu, że wielki przebój nie potrzebuje przesadnie skomplikowanej konstrukcji.
Rocket Man ma bardziej przestrzenny charakter. Opowieść o astronaucie staje się pretekstem do refleksji nad samotnością i dystansem wobec świata. Z kolei „Tiny Dancer” rozwija się powoli, dlatego najlepiej brzmi wtedy, gdy nie traktujemy jej wyłącznie jako krótkiego singla, lecz jako pełną muzyczną podróż.
Złota era i rockowe oblicze artysty
Najwięcej klasycznych hitów powstało w pierwszej połowie lat 70. Elton John nagrywał wtedy albumy z niezwykłą regularnością, a Bernie Taupin dostarczał teksty, które łączyły obrazy codziennego życia z dużymi emocjami. Efektem była seria utworów rozpoznawalnych po kilku sekundach.
„Crocodile Rock” i „Saturday Night’s Alright for Fighting”
Crocodile Rock jest lekkie, kolorowe i świadomie nawiązuje do rock and rolla. Nie pokazuje całego kunsztu kompozytorskiego Eltona, ale świetnie tłumaczy, dlaczego jego muzyka tak dobrze działała w radiu i na koncertach.
Saturday Night’s Alright for Fighting ma znacznie bardziej drapieżny charakter. To jeden z tych numerów, w których fortepian pełni funkcję instrumentu rockowego, a nie tylko eleganckiego akompaniamentu. Gdy ktoś uważa Eltona Johna wyłącznie za autora ballad, ten utwór szybko koryguje takie wyobrażenie.
„Bennie and the Jets” oraz „Goodbye Yellow Brick Road”
Bennie and the Jets wyróżnia się nietypowym rytmem i brzmieniem stylizowanym na zapis występu na żywo. Ten efekt był częścią uroku nagrania. Piosenka brzmi jak koncert, nawet gdy słuchamy jej w domowym zaciszu.
Goodbye Yellow Brick Road jest bardziej refleksyjne. Pod efektowną melodią kryje się opowieść o zmęczeniu sławą i pragnieniu prostszego życia. To także tytułowy utwór jednego z najważniejszych albumów w dorobku muzyka, dlatego dobrze poznawać go razem z całą płytą, a nie tylko w formie pojedynczego singla.
Przeczytaj również: Wolna Grupa Bukowina - Jak słuchać, by zrozumieć?
„Daniel” i „Philadelphia Freedom”
Daniel pokazuje spokojniejszą stronę współpracy Johna i Taupina. Melodia jest przystępna, ale tekst pozostawia przestrzeń do interpretacji, dzięki czemu piosenka nie starzeje się tak szybko jak wiele prostych przebojów radiowych.
Philadelphia Freedom ma natomiast wyraźnie soulowy i świąteczny charakter. Rozbudowana sekcja rytmiczna oraz partie dęte sprawiają, że utwór brzmi szerzej niż typowa piosenka popowa. To dobry przykład tego, jak Elton potrafił korzystać z różnych tradycji muzycznych bez tracenia własnego stylu.
Ballady, które zbudowały emocjonalny wizerunek Eltona Johna
Ballady są najbardziej oczywistą częścią jego repertuaru, ale nie wszystkie działają w ten sam sposób. Jedne opierają się na prostym pianinie i głosie, inne potrzebują orkiestry, chóru albo duetowego napięcia. Właśnie ta różnorodność sprawia, że zestaw największych hitów nie brzmi monotonnie.
Don’t Let the Sun Go Down on Me to kompozycja o dużym rozmachu, szczególnie znana z późniejszej wersji duetu z George’em Michaelem. Wspólne wykonanie podkreśla dramatyzm refrenu i pokazuje, jak ważna w muzyce Eltona jest relacja między wokalem a aranżacją.
Sorry Seems to Be the Hardest Word działa odwrotnie. Nie potrzebuje monumentalnego finału, bo jej siła tkwi w powściągliwości. To jedna z tych piosenek, w których pauzy i prosty akompaniament mówią niemal tyle samo co tekst.
Sacrifice ma bardziej dojrzały, oszczędny charakter. Piosenka nie próbuje wymuszać emocji, tylko buduje napięcie spokojnym tempem i wyraźną linią wokalną. Z mojego punktu widzenia jest to jeden z najlepszych przykładów późniejszego popowego Eltona Johna.
Osobne miejsce zajmuje Candle in the Wind. Pierwotna wersja była hołdem dla Marilyn Monroe, natomiast późniejsza wersja z 1997 roku została poświęcona księżnej Dianie i otrzymała zmieniony tekst. Nie należy traktować tych nagrań jako identycznych, choć ich melodie wyrastają z tej samej kompozycji.
Hity z lat 80. i 90., które nie zniknęły z radia
Po niezwykle intensywnych latach 70. Elton John nadal nagrywał piosenki, które trafiały do szerokiej publiczności. Zmieniła się produkcja, pojawiło się więcej syntezatorów i bardziej dopracowane brzmienie popowe, ale charakterystyczny fortepian oraz melodyjność pozostały na miejscu.
I’m Still Standing jest najbardziej oczywistym przykładem. To dynamiczny utwór o odporności i odzyskiwaniu kontroli, dlatego do dziś dobrze sprawdza się na playlistach motywacyjnych. Jego popularność wzmacnia także barwny, pełen ruchu teledysk.
I Guess That’s Why They Call It the Blues łączy bluesową frazę z popową konstrukcją. Brzmi przystępnie, lecz ma więcej harmonicznych niuansów niż przeciętny radiowy hit. Z kolei Nikita wykorzystuje chłodny, nieco filmowy klimat i opowieść o uczuciu rozdzielonym przez granicę.
W latach 90. dużą popularność zdobył także Something About the Way You Look Tonight. To elegancka ballada o bardzo klasycznej konstrukcji, pozbawiona rockowego pazura wcześniejszych nagrań. Dobrze pokazuje, że Elton potrafił zmieniać estetykę bez utraty rozpoznawalnego głosu.
Muzyka filmowa i utwory, które poznały nowe pokolenia
W repertuarze Eltona Johna ważne miejsce zajmują piosenki napisane do filmów i musicali. Dzięki nim artysta dotarł także do słuchaczy, którzy nie znali jego albumów z lat 70. Najmocniejszym przykładem jest muzyka do animowanego „Króla Lwa”, tworzona we współpracy z Timem Rice’em.
Can You Feel the Love Tonight jest romantyczną balladą o szerokiej, łatwo zapamiętywanej melodii. Utwór zdobył Oscara za najlepszą piosenkę i do dziś często pojawia się na ślubnych oraz filmowych playlistach. Jego siła nie polega na skomplikowanej formie, tylko na bardzo precyzyjnie budowanym nastroju.
Circle of Life ma większy rozmach i bardziej podniosły charakter. Otwarcie z chórem oraz stopniowe rozwijanie aranżacji nadają mu niemal hymnny wymiar. Jeśli ktoś chce usłyszeć Eltona Johna w najbardziej monumentalnej odsłonie, właśnie od tego utworu powinien zacząć.
Warto pamiętać również o Can You Feel the Love Tonight w wersjach koncertowych i alternatywnych. Różnice w tempie, śpiewie i aranżacji dobrze pokazują, że ten repertuar nie był projektowany wyłącznie do jednego wykonania.
Jak ułożyć własną playlistę z jego największych hitów
Najlepsza playlista nie powinna składać się z piętnastu podobnych ballad. Sam układam ją tak, aby zmieniała tempo i nastrój, bo właśnie wtedy słychać pełną skalę możliwości artysty.
- Na początek wybierz „Your Song” i „Rocket Man”, aby wejść w melodyjny, klasyczny repertuar.
- W środku dodaj „Tiny Dancer”, „Daniel” i „Goodbye Yellow Brick Road”, czyli utwory bardziej rozbudowane i nastrojowe.
- Dla energii sięgnij po „Crocodile Rock”, „Bennie and the Jets” oraz „I’m Still Standing”.
- Na spokojniejsze zakończenie zostaw „Sorry Seems to Be the Hardest Word”, „Sacrifice” albo „Can You Feel the Love Tonight”.
Jeżeli słuchasz także na winylu lub z odtwarzacza CD, dobrym punktem startu jest pierwsza kompilacja Greatest Hits. Zawiera między innymi „Your Song”, „Daniel”, „Honky Cat”, „Rocket Man”, „Bennie and the Jets” oraz „Don’t Let the Sun Go Down on Me”, więc daje przekrojowy obraz najważniejszego okresu kariery.
Dlaczego te piosenki nadal działają
Elton John nie opierał swojej popularności wyłącznie na efektownym wizerunku. Najważniejsze pozostają melodie, wyrazisty fortepian i mocne refreny, które można zapamiętać po jednym przesłuchaniu. Teksty Berniego Taupina dodają im obrazowości, ale nie odbierają piosenkom radiowej przystępności.
Jeśli chcesz poznać tylko absolutną podstawę, zacznij od „Your Song”, „Rocket Man”, „Tiny Dancer”, „Goodbye Yellow Brick Road”, „Bennie and the Jets”, „I’m Still Standing” i „Can You Feel the Love Tonight”. Taki zestaw wystarczy, by usłyszeć zarówno pianistę i kompozytora, jak i koncertowego showmana, którego twórczość od dekad pozostaje częścią muzycznej popkultury.
